طرح جدید سهمیه‌بندی بنزین که از ابتدای آبان ۱۴۰۵ در مناطق منتخب اجرا شده، وارد مرحلهٔ تازه‌ای شد: طبق گزارش تابناک، ۵۰ لیتر بنزین با نرخ سوم (هر لیتر ۱۰ هزار تومان) به کارت سوخت شخصی خودروهای واجد شرایط اضافه شده است. استان‌های مرحلهٔ نخست، خراسان رضوی، کردستان، اردبیل، آذربایجان شرقی و آذربایجان غربی بودند و گزارش‌های بعدی از گسترش فهرست به ۱۱ استان خبر دادند. هم‌زمان کارت‌های سوخت اضطراری جایگاه‌ها در این استان‌ها جمع‌آوری یا محدود می‌شوند؛ اقدامی که به گفتهٔ رسانه‌ها پاسخی به صف‌های طولانی و کمبود کارت اضطراری در جایگاه‌ها بود.
ساختار سهمیه خودروهای مشمول سه‌بخشی شد
بر اساس گزارش انتخاب، با اجرای طرح جدید ساختار سهمیهٔ سوخت خودروهای مشمول به سه بخش تقسیم شده است: ۶۰ لیتر بنزین ۱۵۰۰ تومانی، ۵۰ لیتر ۳ هزار تومانی و ۵۰ لیتر ۱۰ هزار تومانی. یعنی رانندهٔ یک خودروی مشمول، به‌جای سهمیهٔ یک‌تکهٔ سابق، با سه نرخ متفاوت طرف است و مدیریت مصرف عملاً به مهارتِ ترتیب مصرف تبدیل شده: سهمیه ارزان‌تر اول، نرخ گران‌تر فقط برای ضرورت. پیام عملی طرح هم روشن است: سوخت‌گیری منظم فقط از مسیر کارت سوخت شخصی معتبر می‌گذرد و کارت اضطراری دیگر پشتیبان مطمئنی نیست.
این تغییرها برای شما چه معنایی دارد؟
- اطلاعات کارت را همین امروز چک کنید: اگر در استان مشمول هستید و سهمیه را نمی‌بینید، معمولاً مشکل از عدم تطبیق پلاک و اطلاعات است نه قطع سهمیه؛ شماره موبایل ثبت‌شده را هم بررسی کنید تا پیامک‌های سامانه به دست‌تان برسد.
- پلاک نو؟ کارت نو: بعد از انتقال سند یا تعویض پلاک، اصلاح کارت سوخت را عقب نیندازید؛ سهمیه و کارت به پلاک گره خورده‌اند و اطلاعات قدیمی یعنی سوخت‌گیری نقدی. سفارش ثبت‌نام کارت سوخت المثنی و نوپلاک برای همین موقعیت است.
- بر مصرف سه نرخ برنامه بریزید: موجودی هر نرخ را اول ماه یادداشت کنید و مصرف هفتگی را برآورد کنید؛ سهمیه‌های ارزان‌تر پایان‌پذیرند و اگر مصرفشان نکنید می‌سوزند.
- روی کارت اضطراری حساب نبندید: در استان‌های مشمول دارد جمع می‌شود؛ سفرهای برون‌شهری را با کارت شخصیِ پُر از سهمیه برنامه‌ریزی کنید.
چه کسانی باید فوری‌تر از بقیه اقدام کنند؟
سه گروه در اولویت‌اند: اول، مالکان خودرو در استان‌های ۱۱گانهٔ مشمول که باید مطمئن شوند کارت‌شان فعال و اطلاعات پلاک درست است. دوم، خریداران و فروشندگان خودروی دست دوم که در همین هفته‌های آبان معامله کرده‌اند — انتقال کارت سوخت بعد از انتقال سند باید انجام شود وگرنه سهمیهٔ مالک قبلی روی کارت می‌ماند و مالک جدید بی‌سهمیه می‌ماند. سوم، کسانی که کارت‌شان مفقود یا آسیب‌دیده است؛ با حذف کارت اضطراری، جایگزین موقتی وجود ندارد و المثنی تنها راه است.
ثبت‌نام و اصلاح کارت سوخت؛ مسیر کافی‌نت ۳۶۵
ثبت‌نام اولیه، اصلاح اطلاعات پلاک و مالکیت و صدور المثنی کارت سوخت همه از سامانه‌های وزارت نفت می‌گذرد و خطای کوچک در مشخصات — یک رقم پلاک، نام ناقص مالک، شماره موبایل قدیمی — سوخت‌گیری را هفته‌ها دردسردار می‌کند. اگر وقت سامانه‌گردی ندارید، سفارش ثبت‌نام کارت سوخت خودرو را در کافی‌نت ۳۶۵ ثبت کنید؛ بررسی اطلاعات، ثبت درخواست و پیگیری تا نتیجه با ماست و وضعیت سفارش لحظه‌ای در پنل دیده می‌شود.
یک نکتهٔ فصلی هم اضافه کنیم: پاییز فصل سفرهای جاده‌ای است و در روزهای تعطیلی، جایگاه‌های مسیرهای پرتردد شلوغ‌تر می‌شوند. اگر برنامهٔ سفر دارید، قبل از حرکت موجودی سهمیه‌ها را چک کنید و سوخت‌گیری اصلی را در شهر یا در ساعات خلوت جایگاه انجام دهید؛ با حذف کارت اضطراری، گیر کردن در میانهٔ جاده بدون کارت شخصی یعنی رجوع به راه‌حل‌های گران‌تر و وقت‌گیرتر. ماشین‌های که با CNG یا دوگانه کار می‌کنند هم بهتر است بخش بنزینی سهمیه‌شان را برای مواقع نبود CNG نگه دارند؛ الگوی مصرف سهمیه‌ای دقیقاً برای همین انعطاف طراحی شده است.
پرسش‌های پرتکرار
سهمیهٔ ۵۰ لیتری نرخ سوم خودکار واریز می‌شود؟
برای خودروهای واجد شرایطِ ثبت‌شده در استان‌های مشمول، سهمیه به کارت سوخت شخصی اختصاص می‌یابد. اگر شرایط را دارید و سهمیه را نمی‌بینید، اول تطبیق پلاک، مالکیت و اطلاعات هویتی را بررسی کنید؛ اکثر موارد از اطلاعات قدیمی است.
بنزین نرخ سوم در همهٔ جایگاه‌ها قابل استفاده است؟
سهمیه روی کارت سوخت شخصی منظور می‌شود و در جایگاه‌های دارای کارت‌خوان سوخت قابل مصرف است؛ کافی است هنگام سوخت‌گیری کارت شخصی را ارائه کنید تا تفکیک نرخ‌ها به‌درستی اعمال شود.
کارت اضطراری جایگاه هنوز کار می‌کند؟
در استان‌های مشمول، کارت‌های اضطراری در حال جمع‌آوری و محدود شدن‌اند و تکیه روی آن‌ها ریسک دارد؛ برنامهٔ سوخت‌گیری را روی کارت شخصی خودتان ببندید و اگر کارت ندارید یا مفقود شده، ثبت‌نام یا المثنی را جدی بگیرید.
جمع‌بندی
بنزین در ۱۴۰۵ سه‌نرخی شده، سهمیهٔ ۵۰ لیتری نرخ سوم در ۱۱ استان مشمول در جریان است و کارت‌های اضطراری دارند از جایگاه‌ها حذف می‌شوند. اگر خودرو دارید، کارت سوخت به‌روز را به عنوان اولین اولویت پاییز خودتان ببینید؛ اصلاح یک خطای اطلاعات الان چند دقیقه است، در جایگاه چند ساعت.